Op de verjaardag van Koning Willem I, 25 augustus 1830 werd in Brussel de opera van Auber "La Muette de Portici" opgevoerd.

Het historische thema van deze opera is de opstand van de bevolking van Napels tegen de Spanjaarden in 1647. Deze opera bracht de bevolking en de Franstalige elite in Brussel en omgeving danig in beweging.
Er was al jaren sprake van een grote onvrede binnen de Belgische kerkleiders en liberalen, met name gericht tegen het beleid van Koning Willem I.
Na de opvoering van de opera op 25 augustus 1830 ontstonden er rellen en werden woningen van belangrijke mensen geplunderd.

Vooral de (Franse) bisschop van Gent De Broglie bleef dwarsliggen op de weg naar eenwording van Nederland en Belgie. Hij zag liever België opgaan in Frankrijk dan samen te smelten met het Calvinistenbolwerk Nederland. De Broglie vreesde een te grote invloed van de regering van Koning Willem I in de kerkelijke zaken. Willem I wilde ook de katholieke Kerk, net zoals met de hervormde Kerk was gebeurd, tot staatskerk maken.

Maar ook de herinrichting van het onderwijs door Willem I ondervond veel tegenstand. Met name Le sage ten Broek, een vooraanstaande vertegenwoordiger van de Noord-nederlandse katholieke pers, keerde zich net als vele andere prominenten tegen de inmenging van kerkzaken door Koning Willem I. De oppositie werd nog feller toen Willem I in 1827 zijn greep op de katholieke Kerk wilde versterken door een concordaat met Paus Leo XII.

Dit leidde tot een monsterverbond tussen ideologische tegenpolen katholieken en liberalen in hun streven naar vrijheid van pers en onderwijs. Door de economische terugslag en de grote politieke onvree, werd de spanning verder opgevoerd. De band tussen de katholieken en de liberalen was zo hecht geworden dat het in 1830 het Koninkrijk voorgoed deed splijten.

De pogingen van de oudste zoon, en troonopvolger van Koning Willem I, Willem II, hadden ondanks het feit dat hij meer krediet in het zuiden had dan zijn vader, geen verdere invoed op een ommekeer. De Belgische afgevaardigden stemden op 29 september 1830, ruim een maand na de opvoering van de historische opera "La Muette de Portici" van Auber, voor een wijziging en zo werd de (administratieve) scheiding van Holland en België een feit.

In de Zuidelijke Nederlanden (Brabant) was men hiermee niet gelukkig; zij stonden immers voor het dilemma te kiezen tussen het Noorden (boven de grote rivieren) of het Zuiden (België) en kwamen tussen twee vuren te staan.

Direct na de scheiding Holland en België werd er een algemene mobilisatie afgekondigd. De troepen maakten kennis met de "Brabantse gastvrijheid" en zagen dat het niet zo gevaarlijk was in het "donkere zuiden". Als compensatie voor de overlast werden grote legerorders bij de textielfabrieken geplaatst, om daar ook de sociale onrust onder de arbeiders wat verder in te perken.

De kroonprins Willem II werd naar Londen overgeplaatst om meer kennis te verwerven over de internationale politieke vraagstukken, gezien zijn mislukte activiteiten rondom de scheiding Holland en België. In Londen werd positief over de scheiding Holland en België geoordeeld. Uiteindelijk werd in 1840 deze scheiding officieel van kracht, wat ook leidde tot vele onmogelijke grensbepalingen. Zoals bij Baarle Hertog en Baarle Nassau, daar werd een grens-"opening" van 35 km geconstateerd.

Voor Koning Willem I was de afscheiding Holland en België een grote desillusie en ook de beknotting van de macht van de Koning door de grondwetswijzigingen in 1840, dat hij besloot terug te treden. Koning Willem II besteeg 8 november 1840 de troon, waarna er een ander tijdperk in de geschiedenis van de Lage Landen ontstond.